3
10

Behandeling

Nederland is vooralsnog een van de weinige landen waar transgender kinderen vroeg behandeld kunnen worden. Er zijn twee genderteams in Nederland, het genderteam bij het VUmc in Amsterdam, en het genderteam bij het UMCG in Groningen. Alleen het genderteam van het VUmc behandelt genderkinderen. In het land zijn verder nog wat behandelcentra die het psychologische traject voor hun rekening nemen.

Het Genderteam van het VUmc

Het genderteam van het VUmc is een onderdeel van de afdeling Endocrinologie. Het bestaat o.a. uit psychologen, psychiater, seksualogen, plastisch chirurgen en endocrinologen (hormoonarts). De mensen die zich aanmelden bij het genderteam van het VUmc variëren van 3 tot zo´n 70 jaar. De meeste psychologen zien zowel kinderen als volwassenen, maar het aantal psychologen dat met kinderen werkt is beperkt. Aan het genderteam is ook een kinder- en jeugdpsychiater verbonden die alle pubers ziet. Doordat er gewerkt wordt in een groter geheel, is er uitwisseling van kennis en ervaring mogelijk.

Andere behandelaars

Naast het VUmc zijn er meerdere centra in Nederland waar genderkinderen de onderzoeksfase door kunnen lopen:

  • Lentis in Groningen Lentis werkt samen met het UMCG in Groningen. Voor de medische begeleiding vanaf ongeveer 12 jaar tot 18 jaar wordt het kind doorverwezen naar het VUmc. Als het kind  18 jaar is wordt er samen gewerkt met het UMCG
  • Genderteam Zuid Nederland Het Genderteam Zuid Nederland werkt samen met het VUmc. Voor medische begeleiding vanaf ongeveer 12 jaar wordt het kind doorverwezen naar het VUmc.
  • Stepwork Transgenderzorg  voor kinderen van alle leeftijden.  De kinderen kunnen via Stepwork ook met puberteitsremmers worden behandeld door endocrinologen die door het hele land werken onder andere in Den Haag, Rotterdam en Maastricht en Leeuwarden. Deze endocrinologen werken samen met het VUmc.

Wat houdt de transitie in?

De (medische)transitie bij transgenderkinderen tot de puberteit bestaat uit:

  1. intake fase
  2. diagnostische fase
  3. stand still fase
  4. medische transitie (vanaf de puberteit) zie pagina medische transitie.

1. Intake fase

Ouders die willen dat hun kind verder wordt wordt onderzocht op genderdysforie kunnen hun kind aanmelden bij het VUmc of bij een van de andere behandelaars. Na aanmelding wordt er een intakegesprek gevoerd. Na het intakegesprek is er meestal een wachtperiode voordat verdere gesprekken om tot diagnose te komen kunnen worden gevoerd  Het VUmc heeft een de actuele wachtlijst gepubliceerd op haar website.

2. Diagnostische fase

In de diagnostische fase zijn er meerdere gesprekken. Deze gesprekken zijn soms met de ouder en het kind en soms alleen met het kind. Bij het kind worden testen afgenomen. Ook de ouders krijgen diverse vragenlijsten in te vullen. Bij (zeer) jonge kinderen wordt gespeeld en getekend om een indruk te krijgen van hun belevingswereld.

Bij het VUmc krijgen de ouders en het kind in deze fase te maken met verschillende hulpverleners en soms ook met studenten. Degene waar je het eerste intakegesprek mee hebt gehad, is de coördinator tijdens de hele procedure. Als je tijdens deze fase vragen hebt, dan kun je deze persoon aanspreken. Het diagnosticeren van kinderen is een vak apart en wordt door getrainde mensen gedaan. Daardoor kan er een wachttijd voor die testen zijn. Gevolg is dat de diagnostische fase soms lang duurt. Omdat dit een fase is waarin er voor het kind en de ouders vaak een hoop onrust is, kan dit heel vervelend zijn.

De hele fase neemt minimaal 5 maanden in beslag. De intakeprocedure is om een aantal redenen heel zorgvuldig. Er zijn veel vragen te beantwoorden. De kinderen staan op een ingewikkelde manier in het leven. Om die reden is het goed dat er zorgvuldig gekeken wordt naar het gehele kind. Wat zijn de sterke en zwakke kanten van dit kind? Hoe reageert de omgeving erop? Hoe gaat het op school? Hoe is de opvang in het gezin en in de verdere familie? Zijn er nog andere zaken aan de hand, bv. een depressie, ADHD of problemen met leren?

Na afloop van deze fase er een adviesgesprek met de ouders en het kind. Hierin worden de resultaten en de eventuele diagnose besproken. Als verdere begeleiding nodig is wordt bij het VUmc bekeken waar dat het beste kan gebeuren. Het VUmc begeleidt dus niet zelf het hele proces waar ouders en kinderen voor staan. De andere centra begeleiden zelf. Bij ons secretariaat zijn adressen van goede psychologen die deze begeleiding wel geven bekend.

3. Stand still fase

Nadat een eventuele diagnose is gesteld, worden een geen medische behandelingen bij het kind uitgevoerd. Pas als het kind in de puberteit komt kunnen puberteitsremmers worden gegeven. Van operaties is pas sprake na het 18e levensjaar. Ouders en/of gender kinderen kunnen tijdens de standstill periode psychische ondersteuning krijgen van gespecialiseerde (GGZ) instellingen, zoals Lentis, Genderteam Zuid Nederland, PsyQ, onderdeel Transvisie Zorg. Bij ons secretariaat zijn adressen van goede psychologen bekend. Of een kind in deze periode een sociale transitie doormaakt en (meer en meer) gaat leven in het wensgeslacht is afhankelijk van de keuze van het kind en de ouders.